در دهه اخیر، مدل ذهنی گردشگران ایرانی برای انتخاب محل اقامت با یک دگردیسی اساسی روبرو شده است. آمارهای غیررسمی نشان میدهند که سهم بازار واحدهای اقامتی خصوصی بهشدت در حال افزایش است. این تغییر رفتار که از آن به عنوان تغییر پارادایم در سفرهای داخلی یاد میشود، تنها یک انتخاب سلیقهای نیست؛ بلکه واکنشی هوشمندانه به تغییرات اقتصادی و اجتماعی است که در بستر رشد صنعت گردشگری آنلاین شکل گرفته است.
هتلها به دلیل ساختار صلب و قوانین سختگیرانه، دیگر پاسخگوی نیازهای متنوع تمام گروههای سفر نیستند. در حالی که هتلها بر اساس تعداد نفرات ثابت و ساعتهای ورود و خروج محدود عمل میکنند، مزایای خانه مبله نسبت به هتل باعث شده تا مسافران آزادی عمل بیشتری را تجربه کنند. داشتن آشپزخانه مستقل، فضای نشیمن مجزا و نبود محدودیتهای رایج در فضاهای عمومی هتل، از جمله دلایلی است که خانوادهها را به سمت این گزینهها سوق میدهد.
در این میان، ظهور پلتفرمهای واسط گردشگری با ایجاد شفافیت در قیمت و ارائه تصاویر واقعی، توانستهاند خلأ اعتماد بین میزبان و مهمان را پر کنند. این پلتفرمها با نظارت بر کیفیت و ایجاد سیستم امتیازدهی، استاندارد جدیدی از اقامت را تعریف کردهاند.
با افزایش هزینههای خدمات رفاهی، رزرو اقامتگاه اقتصادی به اولویت اول بسیاری از گردشگران تبدیل شده است. برخلاف هتل که هزینه را به ازای هر نفر دریافت میکند، در مدلهای نوین، هزینه به ازای هر واحد اقامتی پرداخت میشود. این موضوع به ویژه در سفرهای گروهی، هزینههای اقامت را تا ۵۰ درصد کاهش میدهد.
استفاده از سیستمهای رزرواسیون آنلاین مثل «سایت شب» به مسافران این امکان را میدهد که با مقایسه لحظهای، برای اجاره ویلا، سوئیت یا اقامتگاه در مناطق مختلف، بهترین نرخ را متناسب با بودجه خود پیدا کنند. این دسترسی مستقیم به مالک، هزینههای پنهان واسطهگری سنتی را نیز حذف کرده است.
تغییر الگوی اقامت تنها محدود به سفرهای تفریحی نیست. در کلانشهرهایی مثل پایتخت، نیاز به فضایی شبیه به خانه برای قرارهای کاری یا امور درمانی، تقاضا برای اجاره روزانه خانه در تهران را به شدت افزایش داده است. مسافران در این الگو، به دنبال سوئیت تهران در مناطقی هستند که دسترسی بهتری به مراکز اداری داشته باشد، امکانی که هتلهای محدود شهر همیشه قادر به تامین آن نیستند.
از سوی دیگر، در قطبهای گردشگری شمال کشور، رقابت از شکل سنتی خارج شده است. برای مثال، مسافران ترجیح میدهند به جای اقامت در هتلهای تکراری، با اجاره ویلا در انزلی یا رزرو یک ویلا انزلی ساحلی یا جنگلی با چشمانداز اختصاصی، تجربه زیست بومی را در کنار امکانات مدرن داشته باشند.
یکی از مولفههای اصلی در حوزه گردشگری، ایجاد امنیت مالی و جانی برای مسافر است. در گذشته، اجارههای سنتی با ریسک عدم تحویل ملک یا مغایرت تصاویر همراه بود. اما امروزه در پلتفرمهای تخصصی، فرآیند اجاره سوئیت و اقامتگاه تحت نظارت تیمهای پشتیبانی ۲۴ ساعته انجام میشود.
بررسی دقیق نظرات کاربران قبلی و تایید هویت میزبانان در این سایتها، باعث شده تا مسافران با اطمینان کامل نسبت به پرداخت بیعانه اقدام کنند. این سطح از شفافیت، پلتفرمهای آنلاین را به مرجع تخصصی و قابل اعتماد برای مدیریت سفرهای داخلی تبدیل کرده است.
